MANİK DURUMLAR
Mani, bir duygu durum bozukluğudur. Manili bir çok hasta depresyon ve mani epizotları arasında değişen bipolar affektif bozukluğa sahiptir. Mani klinik olarak tanı alır. Semptomlar ılımlı olabilir ve aşırı samimi, konuşkan kişilik tarzı olarak yorumlanabilir. Bu durum hipomani olarak isimlendirilir. Manik hastaların birkısmı ise büyüklük sanrıları, uykusuzluk, agresif davranışlar sergileyebilirler. Manik hasta ile acil serviste dikkat edilmeli, önceden tahmin edilemeyen davranışlara neden olabilir.
Mani Klinik
Hiperaktivite ve konuşkanlıkla birleşen bulaşıcı ve uygunsuz öforinin belirgin olduğu tablo veya yeme ve uyku ihtiyacının azalmasıyla karakterize olabilir. Hastalar rutin olarak bütün gece uyanıktır ve kayda değer uyku olmaksızın zamanı uzatmaktan hoşlanabilirler. Bu bozukluk aynı zamanda fikir uçuşması, bir işe konsantre olmakta güçlük, uygunsuz gülme ve sakalaşma, artmış bölünen konuşmalar ve büyüklük sanrıları ile karakterizedir.
Bipolar affektif bozukluğu olan hastalar hızla dönebilirler. Bu durumda, hastalar, saatlerce veya günlerce öfori durumu ve aşırı depresif ruh hali arasında gidip gelebilir. Düşünce sürecindeki kötü organizasyon önde gelen özellik olduğu zaman şizoaffektif bozukluk tanısı göz önünde bulundurulmalıdır.
Mani Tedavi
Öncelikle, organik hastalıkların belirtileri veya organik nedenler açısından değerlendirin. Usulsüz ilaç kullanımı, özellikle de uyarıcılar maninin klinik tablosuna neden olabilirler. Manili hastalar dehidrate veya manik durumda iken yiyecek ve su tüketiminin azalmasına ikincil olarak beslenme veya elektrolit bozukluğuna sahip olabilirler. Hasta, maniyi tedavi edebilmek için kullanılan lityum veya antiepileptikler gibi ilaçların toksisitesi açısından değerlendirilmelidir. Hastalar başlangıçta medikal açıdan stabil olabilir, onları kendilerine veya başkalarına zarar verme riski açısından değerlendirin. Şayet bir hasta risk altında ise psikiyatrik konsültasyon ve yatış önerilir. Akut saldırgan davranışı tıbbi olarak uygun şekilde tedavi edilir.
Acil serviste azaltılmış çevresel uyarıcılar önemlidir. Zarar vermek için kullanılabilecek objelere sahip olmadığı kesinleştikten sonra hastayı sakin ve güvenli bir odaya yerleştirin. Eğer hasta ajitasyonu sürdürürse 1-2 mg intravenöz veya intramusküler haloperidol ile tıbbi tedavisi uygundur.
