Göğüs ağrısı

Bir anda rüzgar çıkmıştı, gök gürültüsü, yağmur… Evin her yerinden uğultular geliyordu.

Demek ki şu an bu yazının yazıldığı odada bile güvende değildim! Üst kattan gelen başka bir sesle irkildim, az sonra fark ettim. Kedim çanaktaki suyunu içiyordu. Böylece biraz sakinleştim ve yazıma kaldığım yerden devam ettim:

– Işıksız karanlıklarda …

Tekrar dikkatim dağıldı. Ying yang ilkesi aklıma geldi. Büyük aydınlıklar içindeki küçük karanlıklar veya büyük karanlıklar içindeki küçük aydınlıklar.

Üst kata çıktım, kahve hazırlamaya başladım. Karşı evdeki ışıkları bulunduğum yerden görebiliyordum. Telefonuma bildirim gelmişti:

– Yakın zamanda koroner anjiyografi olan ünlü eleştirmenin zamansız ölümü edebiyat çevrelerini yasa boğdu. Onu tanıyordum. İlk çıkan kitabım hakkında olumlu eleştiriler yazmıştı.

Aklıma tekrar ying yang teoremi gelmişti.

Manasız koroner anjiyografi hiç olur mu?

Net yanıt vermemiz gerekirse Evet.
Altın standartlar ile işimiz. Kesin tanı koyduran, şüpheye yer bıraktırmayan yaklaşımlar gerek bize ama maalesef mutlak gerçeklere ulaşmak o kadar kolay olmuyor.
Yılda milyonlarca anjiyografi yapılıyor, koroner stenoz > %70 ise perkutan koroner girişimlerden fayda görülüyor.
Koronerler dilate veya konstrikte olmak suretiyle miyokardın kan akışını düzenliyor. Tıkaç > %70 olduğunda bu koruyucu mekanizma ortadan kalkıyor, > %90 olduğunda ise kişi iskemik ağrı hissediyor.
Pekii bu yüzdeler nasıl hesaplanıyor, göz kararı mı, yoksa analitik ölçümlerle mi?

Primer koroner anjiyografide hesaplamalar

Kardiyolog en yoğun tıkaç ile anjiyografik olarak normal koroneri oranlıyor ve olası yüzdeyi tahmin ediyor.
Diğer yöntem ise bilgisayar tabanlı hasta koroner ile referans aralık kıyaslaması üzerine. Çalışmalar göz kararı saptanan yüzdelerin bilgisayar tabanlı olanlara göre daha çok tıkalı şeklinde raporlandığını gösteriyor.
Diyelim ki lezyon <%70 olsun. Bu durumda koroner anjiyografi normal olarak raporlanıyor. Ve bu sonuç 64 yaşındaki DM/HT hastalıkları olan hastamızın acil servise tipik göğüs ağrısıyla başvurusunu kardiyak dışı etiyolojilere yorma nedenimiz olabiliyor! Şu an karşımızda ciddi problemler içeren düşünsel bir süreç var.

Koroner anjiyografiye neden tam olarak güvenmemeliyiz

Neden diyebilirsiniz!
Başlayalım:
1. Ne kadar süre geçmiş. Anjiyo yapılalı 1 ay mı, 6 hafta mı, yoksa 2 yıl mı? Geçmişte negatif olan şimdi yine negatif olacak diye bir durum yok. Diyabetiklerde en az yıllık >%20 koroner tıkaç artışı raporlandı. İki hafta önce anjiyo yapılan hastanın kateter ilişkili komplikasyonları olamaz mı yani, mesela stent trombozu. Antiplatelet tedavilerine uymadı veya yasa dışı ilaç kullandı (kokain). Tedavi yine PCI. Başka bir senaryo daha o zaman: Göğüs ağrısı/pulmoner ödem hasta. Fizik muayenede üfürüm var, EKG inferior derivasyonlarda ST elevasyonu gösteriyor. Bu hasta akut papiller kas rüptürü olabilir! Özetle post MI komplikasyonlarda; ventriküler aritmiler saatler, ventriküler serbest duvar rüptürleri haftalar, papiller kas rüptürü 1-14 gün, Dressler sendromu 2-8 hafta sonrası görülebiliyor.
2. Koroner rapor ana kornerler için, < 1.5 mm olanlar rutin olarak bakılan grupta değil. Bu mikrovasküler koroner ağ ana koronerlerden daha büyük sorunlar çıkarabiliyor, özellikle diyabetiklerde.
3. Negatif koroner anjiyografi koroner vazaspazma bağlı iskemileri görmüyor.
4. < %70’lik plak rüptür oldu diyelim, al sana %100 tıkaçlı koroner!
Özetle normal/negatif koroner anjiyografi her durumda güven verici kabul edilmemeli, bu tip hastalardaki göğüs ağrısı veya koroner klinikler yine ve yeniden koroner tıkanıklıklar açısından yorumlanmalı.