Gebelerde en sık kullanılan ilaçlar ve Katagorileri
| İlacın jenerik ismi | Gebelik Katagorisi |
| Ampisilin veAmpisilin- sulbaktam | B |
| Amoksisilin veAmoksisilin-klavunat | B |
| Penisilin G ve V | B |
| Sefotaksim | B |
| Parasetamol | B |
| Naproksen | C |
| Loperamid | B |
| Diklofenak | C |
| Flurbiprofen 3. trimesterde D | C |
| Aspirin | D |
| Fluorokinolonlar | C |
| Metronidazol ve Ornidazol | B |
| Paroksetin | C |
| Fenitoin | D |
| Rifampisin | C |
| Flukonazol | C |
| Teofilin | C |
| Mikonazol | C |
| Doksisiklin | D |
| Sitalopram | C |
| Sertralin | C |
| Folik asit, , Pridoksin, Tiamin | A |
| Levotiroksin | A |
| Venlafaksin | C |
| Betametazon, dexamethazon | C |
| Karbamazepin | D |
| Varfarin | X |
| Valproik asit | D |
| Klorfeniramin | B |
| Hidroksizin (Ataraks) | C |
| Ergotamin | X |
İlaçlar gebeliğin bütün dönemlerinde fetus üzerinde zararlı etki gösterebilir. Gebelikte ilaç kullanimi en tehlikeli dönemi 3-11 haftalar arasıdır.
| FDA gebelikte ilaç kategorileri(FDA; United States Food and Drug Administration) |
 |
| İnsan ve hayvanda güvenli; Magnezyum sülfat, Levotiroksin, Folik asit |
 |
| Hayvanlarda teratojen değil, İnsanda yeterli, kontrollü çalışma yok / güvenli Zofran, Amoksisilin |
 |
| İnsan ve hayvanlarda kontrollü çalışma yok. Risk? Kar/zarar oranı göz önünde bulundurularak kullanıla bilir; Prozac, Tamiflu |
 |
| İnsan ve hayvanlarda teratojen. Ancak hastaya yararı göz önünde bulundurularak kullanılabilir; Tetrasiklinler |
 |
| Gebelikte kesinlikle yasak. Ancak anne yaşamının söz konusu ise; •Anti-hiperlipidemikler |
Gebelikte Antibiyotik Kullanımı |
| Kategori B |
| Penisilinler, Sefalosporinler, (Seftriakson, Sefiksim, Sefotaksim), Amoksisilin/klavulonat, Makrolidler (Eritromisin), Azitromisin, Meropenem, Ertapenem, Aztreonam, Metronidazol, Klindamisin, Fosfomisin, Nitrofurantoin: Gebeliğin sonunda kullanılırsa yenidoğanda hemolize neden olabilir. |
| Kategori C |
| İmipenem / silastatin, Klaritromisin, Telitromisin, Vankomisin:Kloramfenikol, Rifampisin: Yenidoğanda kanama riskini arttırabilir.Kinolonlar: Ofloksasin iskelet deformitesi yapar, Siprofloksasin, Levofloksasin, Moksifloksasin,Ko-tirimoksazol,Linezolid, |
| Kategori D |
| Aminoglikozitler ; İşitme siniri ya da vestibüler sinir hasarı yapar. En riskli ilaç streptomisindir. Gentamisin ve tobramisinle çok az risk olabilirse de zorunlu de zorunlu değilse kullanılmamalıdır. Tetrasiklinler: kemik ve kıkırdak doku üzerine olumsuz etkisi var. |
Antifungal İlaçların Gebelikte Kullanımı |
| Kategori B |
| Amfoterisin B: |
| Kategori C |
| Caspofungin, Flukonazol, İtrakonazol (bir sonraki menstrasyona da etkili), Ketokonazol, posakonazol |
| Kategori D |
| Vorikonazol |
Antiparaziter İlaçların Gebelikte Kullanımı |
| Kategori B |
| Pirazikuantel |
| Kategori C |
| Albendazol / Mebendezol, Klorokin, Meflokin, Pentamidin, Primetamin |
| Kategori D |
| Kategori X |
| Kinin |
Antiviral İlaçların Gebelikte Kullanımı |
| Kategori B |
| Asiklovir, Famsiklovir, Tenofovir, Valasiklovir |
| Kategori C |
| Adefovir, Amantadin, Entekavir, Gansiklovir , İndainavir, İnterferonlar, Lamivudin(bilgi yok), Oseltamivir, Rimantadin, Valgansiklovir, Zanamivir |
| Kategori D |
| Kategori X |
| Ribavirin: |
Epilepsi İlaçlarının Gebelikte Kullanımı |
| Kategori C |
| Lamotrigine, Oxycarbazepine, Gabapentin, Topiramat, Etosuksimid |
| Kategori D |
| Fenitoin, Valproik asit, Karbamazepin, Trimetadion, Fenobarbital |
Kategori C :Daha güvenli Özellikle Lamotrigine anomali riski %1.8‐3
Kategori D; Düşük IQ, gelişme geriliği, kalp ve idrar yolları anomalileri,yarık damak dudak, nöral tüp defekti
Psikiyatrik İlaçların Gebelikte Kullanımı |
| Kategori B |
| Maprotilin, bupropion, Buspiron, (Klozapin) |
| Kategori C |
| SSRİ; Essitalopram, Fluoksetin, Sertralin, Sitalopram, TCA; Klomipramin, İmipramin, Doksepin, Bupropion, Mirtazepin, Venlafaksin |
| Kategori D |
| SSRİ; Paroksetin, Lityum, TCA; Amitriptilin, Nortriptilin |
Ülser İlaçlarının Gebelikte Kullanımı |
| Kategori B |
| Antiasitler –Magnezyum, alüminyum, kalsiyum, karbonat gibi metal tuzları H2 blokerler‐ Famotidin, Simetidin, Ranitidin PPİ ‐ Esomeprazol, Lansoprazol |
| Kategori C |
| PPİ ‐ Omeprazol |
| Kategori D |
Allerji İlaçlarının Gebelikte Kullanımı |
| Kategori B |
| Klorfeniramin, Siproheptadin, Deksklorfeniramin, Setirizin, Loratidin, Levosetirizin |
| Kategori C |
| Prometazin, Hidroksizin, Feksofenadin, Desloratidin |
| Kategori D |
Hiperemezis Gravidorum ve Aşırı Kusmada Verilen ilaçlar |
| Kategori B |
| Akapunktur, Metoklopramid Ondensatron,Vitamin B6 Antihistaminikler (Doksilamin) Fenotiyazinler(Proklorperazin, Prometazin) Kortikosteroidler |
| Kategori C |
| – |
Gebelikte Kullanılan Çarpıntısı /Ritim bozukluğu ilaçları |
| Kategori B |
| Satalol, Asebutalol |
| Kategori C |
| Adenozin, Digoksin |
| Kategori D |
| Amiodaron |
Gebelikte Kullanılan Antihipertansif İlaçlar |
| Kategori B |
| Metildopa |
| Kategori C |
| Nitratlar, Ca kanal blokerleri, ACEİ (Enalapril, captopril, lisinopril) ve ARB, Labetalol, Nifedipin, Hidralazin, Hidroklortiazid |
| Kategori D |
Genel ve Lokal anestezi, Sedasyon ilaçlarının Gebelikte Kullanımı |
| Kategori B |
| Lidokain, Ropivakain, Morfin (1.trimester) Propofol, Meperidin, Rocuronyum, Cisatracurium |
| Kategori C |
| Bupivakain, Atracurium, Süksinilkolin, Fentanyl, Alfentanyl, Sulfentanyl, Etomidat, Ketamin, Tiopental |
| Kategori D |
| Midazolam, Diazepam, Morfin (3.trimester) |
| Kategori X |
Ağrı Kesici İlaçların Gebelikte Kulanımı |
| Kategori B |
| Parasetamol, NSAİİ (1. ve 2. trimester) |
| Kategori C |
| NSAİİ (3. trimester) |
| Kategori D |
| Aspirin |
| Kategori X |
Antitrombotik İlaçların Gebelikte Kulanımı |
| Kategori B |
| Klopidogrel, Enoksaparin |
| Kategori C |
| Heparin |
| Kategori D |
| Aspirin |
| Kategori X |
| Coumadin |
Referanslar;
https://www.fda.gov/
Dr Aydın Sarıhan, Medipol Üniversite Hastanesi, Acil Tıp, İstanbul
Editör: Dr Çağdaş Can, Merkezefendi Devlet Hastanesi, Acil Tıp, Manisa
Teşekkür ederim, yararı dokundu